BİZ ĞRENCİYİZ
  İnkılâp ve Bazı Kavramlar
 

 

İNKILÂP VE BAZI KAVRAMLAR
 
İnkılâp: Bir devletin dayandığı ilkelerin ve toplumun yaşam düzeyinin hızla ve ileriye dönük bir şekilde değişmesine inkılâp denir.
 
Not: Toplumun geneli tarafından benimsenmeyen bir inkılâp hareketi başarıya ulaşamaz.
 
Not: Yapılan hareket ileriye dönük bir düzeni getirmeyi amaçlamışsa irtica olarak nitelendirilir.
 
İhtilal: Mevcut düzene karşı hukuki kurallara başvurmaksızın şiddete dayalı yapılan halk hareketidir.
 
ÖR:1.1789 Fransız İhtilâli
2.1917 Rusya'da meydana gelen Bolşevik İhtilâli
 
Hükümet Darbesi
 
Devletin emri altındaki bir gücün yönetime el koymasıdır.
 
ÖR:1913 Bâb-ı Ali Baskını(Osmanlı Devleti Zamanında)
1960 ve 1980 Askeri Darbeleri(T.C döneminde)
 
DEVLET
 
Sınırları belli olan bir yurt üzerinde yerleşmiş yaptırım gücüne sahip olan bir iktidar tarafından yönetilen toplumun oluşturduğu siyasi örgütlenme kuruluşudur.
 
Devlet Şekilleri
 
1.Rejimlerine Göre
 
a)Monarşi:Kişisel egemenliğe dayalıdır.
 
1.Mutlak monarşi
 
Yönetimde veraset yoluyla gelen tek hükümdar vardır.
 
2.Meşruti monarşi
 
Padişah ve meclisten oluşur.
 
b)Oligarşi:Sınıf yönetimidir.
 
c)Demokrasi:halk egemenliğidir.Rejim konusunda oluşulabilecek ejn ideal amaçtır.
 
1.Doğrudan demokrasi
 
Halkın (seçmenlerin) tüm konularda temsilci seçilmeksizin kendisinin karar vermesidir.Ör:Günümüzde İsviçre Kantonlarında rastlanmaktadır.
 
2.Yarı doğrudan demokrasi
 
Seçmen sayısının çok olduğu ülkelerde uygulanır.Halk iradesinin seçtiği temsilciler aracılığıyla kullanılır.
 
2.Yapılarına Göre
 
a)Merkezi(üniter) Devlet
 
İllerin merkezden gönderilen valilerce merkezin emirlerine göre yönetildiği devlettir.ÖR:Türkiye,Fransa vb.
 
b)Feodal Devlet
 
İç işlerinde bağımsız, dış işlerinde bir merkeze bağlı devletler topluluğudur.ÖR:Almanya, ABD
 
RESMEN TANIMA
 
Yeni bir devlet veya hükümetin hukuksal varlığının resmi bir açıklamayla karşı tarafça onaylanması ya da iki devletin karşılıklı yazılı siyasi belgeleri onaylamaları durumudur.
ÖR: Lozan Barış Antlaşması ile itilaf devletleri Türkiye Cumhuriyet’ini resmen tanımışlardır.
 
Fiilen Sona Erme
 
Bir devletin topraklarının işgale uğraması egemenlik haklarını kullanamaz hale gelmesidir.
ÖR: Mondros Ateşkes Antlaşmasıyla Osmanlı’nın fiilen işgaline ortam hazırlanmıştır.
 
Hukuken Sona Erme
 
Bir devletin hukuken var olduğunun göstergeleri başkent, devlet başkanı ve hükümettir.
Bunların ortadan kaldırılması hukuken sona erdiğini gösterir.
 
Sömürgecilik
 
Güçlü devletlerin gelişen sanayileri için hammadde ve pazar bulamak amacıyla geri kalmış ülkeleri kontrol ve baskı altına almasıdır.
 
Evrensellik
 
Bir olay ve olgunun dünya toplumlarının geneli tarafından benimsenmesidir.
 
Mandater Yönetim
 
Bir devletin veya milletin kendi kendisini idare edebilecek duruma gelinceye kadar bir başka devlet tarafından yönetilmesidir.
 
 
OSMANLI DEVLETİNİN ÇÖKÜŞTEN KURTARMAK AMACIYLA ORTAYA ATILAN FİKİR AKIMLARI
 
1.Batıcılık
 
Bu düşünceye sahip olanlar devletin kurtuluşunu batının ilerlemiş teknolojisi ve biliminde görmüşlerdir. Bu amaçla:
 
  • Avrupa’da elçiliklerin açılmasını
 
  • Yeniliklere açık olunmasını
 
  • Avrupa’ya öğrenci gönderilmesini savunmuşlardır.
 
2.Osmanlıcılık
 
İmparatorluk sınırları içerisinde yaşayan toplumların din, dil, ırk, mezhep ayrımı yapmaksızın kanun önünde eşit görmeyi ve bunlara temsil hakkı vermeyi amaçlayan görüştür. Bu görüşteki
Kişilerin ilk hedefi meşrutiyeti ilan ettirmek olmuştur.
 
NOT: Bu fikre en büyük darbe milliyetçilik akımlarından gelmiştir.
 
3.Panislamizm (Ümmetçilik, İslamcılık)
 
Devletin kurtuluşunu dini İslam olanlar üzerinde oluşturulacak bir yönetimde gören düşünce sistemidir.
 
4.Pantürkizim(Turancılık, Türkçülük)
 
Devletin kuruluşunu Türkler üzerinde oluşturulacak bir yönetimde gören düşünce sistemidir.
 
NOT: Devlet adamları ve aydınlar tarafından ortaya atılan bu fikir akımları halka benimsetilmediği için başarıya ulaşamamıştır.
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
  Bugün 1 ziyaretçi (38 klik) kişi burdaydı!  
 
=> Sen de ücretsiz bir internet sitesi kurmak ister misin? O zaman burayı tıkla! <=